مشارکت در ساخت یکی از محبوب ترین زمینه های فعالیت برای افراد کلاهبردار است. چرا که در قرارداد های مشارکت در ساختِ متداول، همواره حفره های حقوقی متعددی وجود دارد که افراد کلاهبردار با استفاده از این حفره ها به شکل کاملاً قانونی و بدون آنکه تحت تعقیب قرار گیرند می توانند حاصل عمر دیگران را یک شبه بالا بکشند. در قراردادهای مشارکت در ساخت کلاهبردارن می توانند هم در نقش سازنده و هم صاحب زمین اقدام به فعالیت شیادانه نمایند.

جدای از افراد کلاهبردار، افراد عادی که هیچ قصد کلاهبرداری هم ندارند وقتی وارد یک قرارداد مشارکت در ساخت می شوند ممکن است رفتاری کلاهبردارانه از خود بروز دهند به نحوی که آسیبهای جدی به طرف مقابل وارد آورند. چرا که قرارداد مشارکت در ساخت با توجه به مدت زمان طولانی و پیچیدگی و تنوع عملیات ساختمانی، بسیار مستعد بروز اختلاف و تقابل بین دو طرف قرارداد است. در حین همین اختلافات و کشمکش ها کافی ست یکی از طرفین از نقایص حقوقی قرارداد استفاده و روزگار طرف مقابل را سیاه نمایند. پرونده های متعدد شکایتی مشارکت در ساخت که رسیدگی به آنها در محاکم قضایی سالها طول کشیده، مؤید این واقعیت است.

فلذا با توجه پرخطر بودن قرارداد مشارکت در ساخت و اینکه طرفین قرارداد گاه سرمایۀ کل عمر خود را در میان می گذارند، شایسته است طرفین قرارداد با احتیاط فراوان و مطالعۀ کافی وارد این میدان پرمخاطره شوند. چرا که دفاتر معاملات املاک که معمولاً این قراردادها را تنظیم می کنند کمترین شناختی از زیر و بم این گونه قراردادها و نکات پراهمیت آن ندارند و در صورت بروز هرگونه مشکل و اختلاف به هیچ عنوان پاسخگو نخواهند بود و مسئولیتی به گردن نخواهند گرفت.

در این مطلب و مطالب آینده نکات بسیار مهمی در مورد قراردادهای مشارکت در ساخت بیان خواهد شد. این نکات از مطالعۀ پرونده های کلاهبرداری و شکایتی که منجر به اختلافات عمیق و دامنه دار بین مالکین و سازنده ها شده است، استخراج شده اند. تسلط بر این مطالب چاچوبی محکم و قابل اتکا برای طرفین قرارداد فراهم خواهد آورد تا با اطمینان و آرامش وارد قرارداد مشارکت در ساخت شوند. کلیات این نکات در مطلب بعدی بیان شده است.