طراحی اصولی و درست یک ساختمان مزایای بسیاری دارد. طراحی خوب می تواند هزینه های ساخت را کاهش دهد، می تواند در فروش ساختمان تأثیر مثبت داشته باشد، می تواند از بسیاری تخلفات غیرضروری در حین ساخت جلوگیری کند، می تواند زمان ساخت را کاهش دهد و نیز میتواند از درگیری های غیرضروری با مهندسان ناظر و مأموران شهرداری و ادارات مختلف جلوگیری نماید. اما با وجود تمامی این مزایا کمتر سازنده ای به طراحی خوب و اصولی اهمیت می دهد. عموم سرمایه گذاران ساختمانی و سازندگان قبل از شروع کار حداکثر تعجیل را به خرج می دهند تا هر چه سریعتر نقشه های ساختمان حاضر شود و آن را به شهرداری تحویل دهند و پروانه ساختمانی (جواز) را اخذ نمایند.

در روال رایج فعلی سازنده با طراح ساختمان روبرو نمی شود. در حال حاضر عموماً سازندگان و سرمایه گذاران ساختمانی به دفاتر نقشه جواز مراجعه می کنند. این دفاتر که با تعدادی از مهندسان طراح دارای پروانه نظام مهندسی در ارتباط هستند نقشه هایی را عموماً به شکل از پیش آماده برای آن مهندس طراح می فرستند تا مهر و امضاء شود. به همراه نقشه های مهر و امضاء شده مهندس طراح باید یک فقره برگ تعهد طراحی نیز گواهی امضاء نماید و برای آن دفتر ارسال نماید. سپس آن دفتر نقشه و برگ تعهد مهر و امضاء شده را به مالک (سرمایه گذار یا سازنده) می دهد تا آن را تسلیم شهرداری نماید.

در چنین روندی چند اشکال ممکن است به وجود آید. اول آن که مالک هیچگاه طراحِ کار خود را نمی بیند و در صورتی که در حین ساخت به مشکلی برخورد نماید و یا نقشه ها نیاز به اصلاح داشته باشند باید به آن دفتر مراجعه کند و معمولاً دفاتر برای اصلاح نقشه هزینۀ اضافه ای دریافت می کنند. چه بسا آن دفتر اصلاحات نقشه را اصلاً برای مهندس طراح نفرستد و با ساختن مهر وی و جعل امضاء خود تغییراتی در نقشه اعمال نماید که روح طراح نیز از آن بی خبر است. مشکل دیگر آن که طراح هیچ ارتباط مستقیمی با صاحب کار (مالک) ندارد و هیچ درکی از شرایط کار و سلایق صاحبکار و وضعیت زمین ندارد و تنها نقشه هایی که به شکلی کاملاً سطحی و رفع تکلیف وار در آن دفتر تهیه شده است را پس از یک بررسی سطحی مهر و امضاء می نماید. با چنین وضعی مالک اصلا نمی تواند انتظار داشته باشد نقشه هایی اصولی و بهینه برای ساختمان مورد نظرش تهیه گردد.

علت وضعیت فوق دو عامل بسیار مهم است. اول آنکه مهندسان طراحی محل مطمئنی برای ارتباط مستقیم با صاحبکار ندارند لذا دفاتر نقشه جواز که عموماً در اطراف شهرداری ها هستند و مدام با صاحبکاران در تماس هستند از این مزیت خود بهره می برند. دوم آنکه مهندسان طراح در تمامی رسته ها اعم از سازه، معماری، مکانیک و برق آگاهی دقیقی نسبت به مسئولیتها و وظایف قانونی خود ندارند و برگ تعهد طراحی و نقشه ها را بدون تأمل با هزینه ای بسیار نازل مهر و امضاء می کنند. این عمل ناآگاهانه و غیر مسئولانه از سوی مهندسان طراح باعث وجود ضعف در طراحی نقشه های ساختمانی و از سوی دیگر ایجاد مشکل برای سازندگان و سرمایه گذاران ساختمانی خواهد شد.

در مطلب بعد با روال جاری طراحی ساختمانها و اشکالات و راه حل آنها موارد مهمتری ارائه خواهد شد.